Działania i spory 2024-2026¶

Stan na 24 sierpnia 2026 r. Status „zaplanowano” nie oznacza wykonania; status „w POH” nie oznacza osobnego finansowania.

Co rzeczywiście obowiązuje¶

Uchwała Sejmiku Województwa Wielkopolskiego nr IV/92/24 z 15 lipca 2024 r. przyjęła wojewódzki Program ochrony środowiska przed hałasem (POH). Tom IV obejmuje Poznań; horyzont podstawowych działań to 2029. Program przejął rolę miejskiego programu z 2018 r. Źródło: BIP UMWW — uchwała i załączniki, 15.07.2024 (dostęp: 2026-08-24).

Najważniejszy test programu: sześć działań drogowych PHD06-PHD11 wpisano ponownie jako niezrealizowane zadania programu z 2018 r. Są to m.in. cichsza nawierzchnia Kraszewskiego (Dąbrowskiego-Bukowska), egzekwowanie prędkości na Głogowskiej (Krzywa-Palacza), Ściegiennego/Taczanowskiego, Królowej Jadwigi, Żegrze/Chartowo oraz ograniczenie ruchu na Nad Wierzbakiem. Przy większości brak kosztu i wyodrębnionego źródła finansowania. Sam wpis do POH nie daje mieszkańcowi daty rozpoczęcia robót.

Torowiska: utrzymanie, przebudowy i PBO¶

Bieżąca polityka miasta¶

W odpowiedzi na interpelację Magdaleny Antolczyk Miasto wskazało:

• płyty prefabrykowane, zielone torowiska i maty izolacyjne przy przebudowach;
• smarownice na łukach;
• szlifowanie/frezowanie szyn, regenerację styków, podbijanie torowisk oraz przetaczanie obręczy jako utrzymanie MPK;
• rezerwę wobec absorberów na starym torze: nie usuwają zużycia falistego ani problemu styku podkład-podsypka; ZTM dopuszcza je przy nowych klasycznych konstrukcjach, zależnie od środków.

Odpowiedź nie podaje harmonogramu odcinkowego, wyniku pomiaru „przed/po” ani kosztu jednostkowego. Źródło: Rada Miasta Poznania — „Redukcja hałasu tramwajowego”, 23.09.2025 (dostęp: 2026-08-24).

„Tramwaj bez echa” — mandat społeczny i ryzyko wykonawcze¶

Projekt PBO 2026 OD.1 „Tramwaj bez echa — wyciszanie poznańskich torowisk” wygrał kategorię ogólnomiejską dużą: 4 870 głosów, koszt 2 mln zł, utrzymanie 50 tys. zł/5 lat. Obejmuje odcinki Grunwaldzkiej, Warszawskiej, Starołęckiej, Hetmańskiej, Roosevelta/PST, Piątkowskiej oraz Murawy/al. Solidarności. Karta ZTM potwierdzała wykonalność i jako faktyczną lokalizację pierwszego działania wskazała Grunwaldzką od ronda Jana Nowaka-Jeziorańskiego do Grochowskiej. Źródła: karta OD.1, oficjalne wyniki PBO 2026 (dostęp: 2026-08-24).

Nie mieszać zakresów: opis społeczny wymienia siedem korytarzy, lecz ocena ZTM mówi o jednym odcinku Grunwaldzkiej. Przed uznaniem projektu za wykonany trzeba uzyskać: OPZ/SWZ, listę odcinków, technologię, protokół odbioru i pomiar „przed/po”.

Dąbrowskiego¶

POH 2024 umieszcza przebudowę trasy na Dąbrowskiego dopiero w strategii długofalowej (PHT5); wariant drogowy Dąbrowskiego między Przybyszewskiego i Kościelną to również działanie długofalowe (PHD13). W 2026 r. realizowane są naprawy, nie pełna przebudowa: 23 maja-19 czerwca prace na węźle Dąbrowskiego/Żeromskiego i pętli Ogrody, a w sierpniu punktowa naprawa od Rynku Jeżyckiego do Żeromskiego. Źródło: ZTM — harmonogram prac torowo-sieciowych 2026 (dostęp: 2026-08-24).

Wniosek: naprawa punktowa może zlikwidować lokalną wadę, ale nie realizuje automatycznie PHT5. Dowodem efektu jest dopiero pomiar porównawczy wykonany w porównywalnych warunkach ruchu.

Drogi: POH działa tylko tam, gdzie lista i budżet się spotkają¶

Projekt PBO 2026 „Główna bez hałasu” (ekrany wzdłuż ul. Hlonda) ZDM odrzucił m.in. dlatego, że lokalizacji nie ma na liście działań POH. Jednocześnie ZDM powołał art. 114 POŚ i obowiązek ochrony nowych budynków przez inwestora. W tej konkretnej ocenie brak wpisu w POH był jedną z przesłanek odmowy; sama karta nie dowodzi ogólnej blokady ani ponadnormatywnego hałasu przy Hlonda. Źródło: karta projektu PBO nr 156 (dostęp: 2026-08-24).

Nie wynika z tego ogólna zasada, że zarządca drogi nigdy nie odpowiada za ochronę istniejącej zabudowy. Art. 114 POŚ dotyczy szczególnej sytuacji nowych budynków przy istniejących źródłach; obowiązki zarządzającego drogą wynikają także z art. 139 i 174-175 POŚ oraz samego POH. Każdą odmowę trzeba czytać wraz z datą zabudowy, kwalifikacją terenu i treścią programu.

W 2026 r. Miasto zapowiedziało wspólnie z GIOŚ montaż dwóch stałych stacji monitoringu hałasu drogowego. Nie opublikowano na przywołanej stronie lokalizacji, daty uruchomienia ani zasad dostępu do danych. Źródło: Rada Miasta — „Zmniejszać natężenie hałasu”, 9.02.2026 (dostęp: 2026-08-24).

Ławica: „core night” od 25 października 2026 r.¶

ULC zatwierdził procedury, które od 25 października 2026 r. zakazują planowania rozkładowych operacji w godz. 1:00-5:00. Wyjątki: loty państwowe, awaryjne, humanitarne/ratunkowe i operacje opóźnione z przyczyn niezależnych od przewoźnika. Port pozostaje otwarty. Zmiana nie jest całkowitym zakazem operacji nocnych 22:00-6:00; ma pozwolić na większą elastyczność późnym wieczorem i wczesnym rankiem przy zamkniętym rdzeniu nocy. Źródło: Poznan.pl — „Cisza nocna na lotnisku w Poznaniu”, 7.04.2026 (dostęp: 2026-08-24).

Skuteczność należy oceniać osobno przez: liczbę operacji 22-1, 1-5 i 5-6; wyjątki i opóźnienia; wartości SEL/L_Amax zdarzeń oraz średnioroczne L_DWN/L_N. Sama średnia nocna może nie pokazać liczby wybudzeń.

Tor Poznań: dwa reżimy pomiarowe, jeden realny konflikt¶

To najważniejsze poznańskie studium ograniczeń strategicznej mapy:

1. WIOŚ decyzją WI.7060.25.14.2020.ds z 31.10.2023 r., na podstawie art. 367 ust. 3 POŚ, wstrzymał użytkowanie instalacji z powodu nieusuniętych przekroczeń dobowych.
2. GIOŚ decyzją z 31.03.2026 r. utrzymał rozstrzygnięcie w mocy.
3. Po skardze zarządzającego GIOŚ wstrzymał wykonanie własnej decyzji do rozstrzygnięcia przez WSA; tor może w tym czasie działać.
4. POH 2024 nie wpisał działania dla toru, bo średnioroczne L_DWN/L_N z SMH 2022 nie wykazały ponadnormatywnego oddziaływania; program sam wyjaśnia, że sezonowość toru rozmywa emisję w skali roku.

Źródła: GIOŚ — komunikat o decyzjach, RPO, sprawa V.7203.51.2026, WIOŚ — wykaz decyzji 2023 (dostęp: 2026-08-24).

Stan legislacyjny: druki sejmowe 2647 i 2671 zmierzają do szczególnej ochrony homologowanych torów sportów motorowych; 15 lipca 2026 r. odbyło się ich pierwsze czytanie w komisji. Osobny projekt zmiany POŚ, sygn. RPW/26658/2026, przewiduje uwzględnianie szczególnego charakteru takich obiektów; konsultacje trwają 5 sierpnia-4 września 2026 r. Żaden z tych projektów nie jest obowiązującym prawem na datę tego opracowania. Źródła: zapis komisji sejmowej, konsultacje RPW/26658/2026 (dostęp: 2026-08-24).

Hałas rozrywkowy i nocny: poza strategiczną mapą, ale nie poza prawem¶

Poznańska uchwała XXXVI/614/VII/2016 ogranicza czas funkcjonowania instalacji i korzystania z urządzeń emitujących hałas, w tym w szczególności nagłaśniających: pon.-czw. i niedz. 22:00-6:00, piątki, soboty i święta 24:00-6:00; szczególna reguła dotyczy dnia powszedniego po święcie. Są wyjątki m.in. dla urządzeń w lokalach, gdy dźwięk nie wydostaje się na zewnątrz, oraz dla odpowiednio zgłoszonych/uzgodnionych okazjonalnych imprez publicznych i kultu religijnego. Miasto deklaruje ok. 200 kontroli lokali rocznie. To nie jest bezpośrednio porównywalne z raportem Straży za 2024 r. (70 kontroli, 4 mandaty, 2 pouczenia), bo materiały mają różny zakres raportowania. Źródło: odpowiedź Miasta z 9.02.2026 (dostęp: 2026-08-24).

POH wprost odrzucił postulat objęcia imprez masowych, bo nie należą do strategicznego zarządzania hałasem z art. 112a, 117a i 119a POŚ. W praktyce pozostają: uchwała lokalna, art. 51 KW, warunki decyzji/zgłoszenia imprezy, interwencja Policji/Straży Miejskiej, postępowanie wobec instalacji lub działalności oraz roszczenia cywilne — zależnie od źródła.

Sygnały do kontroli w 2027 r.¶